Leraar van het jaar Martin Bootsma

Voor veel leerkrachten staan in de onderwijspraktijk twee kwaliteitsvragen centraal: "Doen we de goede dingen?” en “Doen we de goede dingen goed genoeg?”. Om deze vragen te beantwoorden kan een school of een bestuur diverse instrumenten inzetten. Hierbij valt te denken aan zaken als flitsbezoeken, collegiale consultatie of de gesprekscyclus. Maar hoe weten we nu of deze instrumenten goed zijn en de goede dingen vaststellen?

Martin Bootsma
Jury Excellente Scholen
5

In de Competentie Thermometer komen alle punten uit de top 20 over het handelen en het gedrag van de leerkracht op basis van het gedachtegoed van John Hattie (Leren zichtbaar maken) in enigerlei vorm terug. Het assessment meet wat je graag zou willen en geeft een helder antwoord op twee belangrijke kwaliteitsvragen die de leerkracht zichzelf stelt: “Doe ik de goede dingen?” en “Doe ik die dingen goed genoeg?”. De methode geeft een leerkracht feedback en levert daarmee een bijdrage aan verdere professionele ontwikkeling.

Martin Bootsma is jurylid Excellente Scholen en was Leraar van het jaar in 2011. Hij vertelt: "De Competentie Thermometer kan een antwoord op deze vragen zijn. De afgelopen jaren heeft de onderzoeker John Hattie in een aantal publicaties aangegeven welke interventies door leerkrachten in de klas succesvol zijn. Op basis van een meta-onderzoek, waarbij wereldwijd miljoenen leerlingen en studenten zijn betrokken, komt Hattie tot de conclusie dat vrijwel elke interventie van een leerkracht in de praktijk van de klas tot een verbetering van de leerresultaten leidt."

"In die grote berg van ruim 200 mogelijke interventies, levert de ene interventie een hoger rendement op dan de andere. Op basis van zijn meta-onderzoek maakte Hattie dan ook een ranglijst van deze interventies. In de top 20 van deze lijst staan zaken als 'helderheid van de leraar', 'het geven van feedback', 'rolwisselend onderwijzen', 'de relatie tussen leerkracht en leerling' en 'gedrag in de klas'. Over deze interventies valt veel te zeggen, maar wat direct opvalt is dat ze gaan over het gedrag van de leerkracht in de klas en de wijze waarop hij/zij haar onderwijs vorm en inhoud geeft. De genoemde punten zijn een bevestiging van het feit dat een goede leerkracht het verschil kan maken. En omdat het punten zijn die kenmerkend zijn voor goed onderwijs, zou je hiervan willen weten of deze goed genoeg gedaan worden en of ze een kenmerkend onderdeel vormen van de dagelijkse praktijk van de leerkracht."

Afsluitend zegt hij: "In de Competentie Thermometer komen alle punten uit de top 20 die over het handelen en het gedrag van de leerkracht in enigerlei vorm terug. Het assessment meet dus wat je graag zou willen meten en geeft een helder antwoord op bovenstaande vragen die de leerkracht zichzelf stelt. En omdat het instrument de leerkracht feedback geeft én een bijdrage levert aan de verdere professionele ontwikkeling van hem of haar, kan de leerkracht direct in de praktijk werken aan de goede dingen nog beter te maken."